गर्भनिरोधकमा १३% कर, जन्मदर बढाउने चीनको रणनीतिले चर्कियो बहस

पौष १७ / चीन सरकारले घट्दो जन्मदर बढाउने उद्देश्यले गर्भनिरोधक सामग्रीमा १३ प्रतिशत कर लगाएको छ। युवा दम्पतीलाई बढी सन्तान जन्माउन प्रोत्साहित गर्ने सरकारी रणनीतिअन्तर्गत बालहेरचाह, अभिभावक बिदा तथा अन्य परिवारसम्बन्धी सुविधामा कर छुट दिने नीति पनि अघि सारिएको छ।

तर गर्भनिरोधकजस्ता अत्यावश्यक सामग्री महँगो हुँदा परिवार नियोजनमा नकारात्मक असर पर्न सक्ने भन्दै नागरिकहरूले चिन्ता व्यक्त गरेका छन्। धेरैले यस्तो कदमले अनिच्छित गर्भधारणको जोखिम बढाउन सक्ने र व्यक्तिगत निर्णयमा राज्यको अनावश्यक हस्तक्षेप हुने आशंका गरेका छन्।

विशेषज्ञहरूका अनुसार चीनमा न्यून जन्मदरको मुख्य कारण आर्थिक दबाब मात्र होइन, शिक्षा, आवास र बालहेरचाहको बढ्दो लागत तथा प्रतिस्पर्धात्मक कार्यसंस्कृतिले युवामाथि पार्ने मानसिक तनाव पनि हो। यी संरचनात्मक समस्याको समाधान बिना कर नीतिमार्फत मात्र जन्मदर बढाउने प्रयास प्रभावकारी नहुन सक्ने उनीहरूको तर्क छ।

सरकारले भने यी उपायहरूले दीर्घकालमा जनसंख्या वृद्धि र आर्थिक स्थायित्वमा टेवा पुग्ने विश्वास व्यक्त गरेको छ। यद्यपि नागरिक र विश्लेषकबीच यस नीतिको प्रभावकारिताबारे मत विभाजित छ।